Kanser hastalıkları Türkiye ve bölge genelinde endişe verici boyutlara ulaştı. Tıbbi Onkoloji Uzmanı Halis Yerlikaya ve Diyarbakır Tabip Odası Başkanı Veysi Ülgen, bir yılda 260 bin yeni vakanın tespit edildiğini belirterek, artışın arkasındaki temel nedenleri ve sistemdeki aksaklıkları değerlendirdi.
ARTIŞIN SORUMLUSU EKOLOJİK YIKIM VE KAPİTALİST YAŞAM
Uzman Halis Yerlikaya, kanserin yalnızca genetik değil, büyük oranda çevresel faktörlere bağlı geliştiğini vurguladı. Hava, su ve toprak kirliliğinin yanı sıra kontrolsüz pestisit kullanımı ve ağır metallerin doğayı tahrip ettiğini belirten Yerlikaya; çevre kirliliğini "ekokırım" olarak nitelendirdi. Yanlış beslenme, obezite, hareketsizlik ve sigara kullanımının kapitalist sistemin dayattığı bir yaşam biçimi olduğunu ifade eden Yerlikaya, doğa katliamı durdurulmadan kanserin önüne geçilemeyeceğinin altını çizdi.
BÖLGEDEKİ EN BÜYÜK ENGEL: DİL VE ERİŞİM SORUNU
Bölgedeki kanser vakalarının diğer bölgelere oranla daha geç evrelerde teşhis edildiğine dikkat çeken Yerlikaya, bu durumun hayati risk taşıdığını belirtti. Erken teşhisin önündeki en büyük bariyerlerin başında anadilde sağlık hizmeti eksikliği, sağlık sistemindeki yoğunluk ve randevu bulamama sorunları geliyor. Özellikle kadınlarda sık görülen meme kanseri gibi türlerde, kültürel çekinceler ve dil bariyeri nedeniyle tarama programlarına katılımın düşük olması, tedavi başarısını olumsuz etkiliyor.
MADENLERDEKİ SİYANÜR VE TOZ BULUTU ÖLÜM SAÇIYOR
Doğa tahribatının doğrudan insan sağlığını hedef aldığını belirten Diyarbakır Tabip Odası Başkanı Veysi Ülgen, maden arama faaliyetlerinde kullanılan siyanür, kurşun ve cıva gibi maddelerin "zehir" olduğunu hatırlattı. Maden sahalarındaki patlamalar sonucu havaya karışan toz bulutlarının akciğer kanserini tetiklediğini ifade eden Ülgen, doğa katliamının aslında bir insan katliamı olduğunu vurgulayarak yetkilileri ekokırımı durdurmaya çağırdı.
SAĞLIK ALTYAPISI VE İLAÇ KRİZİ
Kanserle mücadelede mevcut sağlık sisteminin yetersiz kaldığını ifade eden uzmanlar; teknik altyapı eksikliği, sağlık personeli azlığı ve hastaların ilaca erişimde yaşadığı zorlukların süreci çıkmaza soktuğunu ifade etti. Uzmanlar, kanserin 2050 yılına kadar küresel çapta 30 milyon vakayı aşacağı öngörüsünü paylaşarak, acil önlem alınması gerektiğini hatırlattı.
