Din-Mitoloji ilişkisinde Mitolojinin Din Üzerindeki Etkisi-24
Peygamber Kabirleri İspatlanamamıştır
Hz Zülkifl, Hz Elyasa, Nebi Harûn, Hz Hızır
ve Zülkarneyn, Danyal Peygamber, Muaz Bin
Cebel hakkındaki mitoslar yerel unsurlar tasımaktadırlar.
Sahabelere ait olduğu söylenen bazı
kabirler tarihi olarak ispatlanabilirken, peygamberlere
ait olduğu söylenen kabirler ve makamlar
ispatlanamamaktadır. Peygamber ve sahabelerin
dışında şeyhler, din adamları ve sofiler üzerine
söylenmiş mitoslar ve bunlara ait türbeler vardır.
Bu türbelere de peygamber ve sahabelere ait olduğuna
inanılan türbeler gibi saygı gösterilmektedir.
Dini kimliğe sahip bu kisilerin tümü, inancın
yanında çocuklara isim vermede de etkili olmaktadır.
Bu nedenle Ergani ve civarında Zülküf ve Enûs
isimlerine çok rastlanırken Ashab-ı Kehf mağarasına
yakın Lice, Hani ve Kocaköy ilçelerinde mağarada
kaldıkları söylenen kişilere ait olduklarına inanılan
isimlere rastlanmaktadır.
Kahramanların peygamber, sahabe, şeyh veya
veli olması anlatılan her konuyu dini olmasa bile
dini hale getirmektedir. Bu mitoslar halkın nazarında
şehrin manevi değerini artırma yanında, şahsın
yasadığı yeri, defnedildiği kabri ve kabrin
bulunduğu yeri kutsallaştırma gibi işlevler görmektedir.
Bunların yanında bu mitoslar, asil bir
köken aramaya da neden olabilmektedir. Kabir ile
ilgili inançlar daha çok türbeler çevresinde görülmekte
iken, asil bir köken arama ise kökenini ya
bir Peygamber soyuna veya bir sahabe soyuna ya
da bir şeyh soyuna dayandırma seklinde görülmektedir.
Diyarbakır’ın çok eski bir şehir olması, tarih
boyunca her dönem değerini koruması, sahabeler
tarafından şehrin fethedilişinden günümüze kadar
gayri müslimlerin eline geçmemiş olmasını Diyarbakırlılar
bir iftihar vesilesi olarak kabul etmektedirler.
On dört asır boyunca ezanın Ulu Camii’den
eksilmemesi, Ulu Camiinin Anadolu’nun
ilk camilerinden olup, Diyarbakır'ın fethinden bugüne
kadar bu camide namazın kesintiye uğramaması
övünç kaynağı olarak kabul edilmektedir.
Bütün bunların yanında şehirde ve ilçelerinde
adım bası türbeye rastlanması, bunların arasında
şehit sahabelerin, tarikat şeyhlerinin türbelerinin
de bulunmus olması, şehrin halkın yanındaki değerini
arttırmakta, şehre olan sevgiye dini anlamlar
yüklenmesine neden olmaktadır.
