Din-Mitoloji ilişkisinde Mitolojinin Din Üzerindeki Etkisi-29
Mevlit Edebi Bir Üründür
Mevlitler, anlattığı zaman ve mekân bakımından
incelendiğinde, mevlitlerde anlatılan mekânın ve
zamanın çok farklı olduğu görülmektedir. Hz Peygamber’in
tarihsel olarak 571–632 yılları arasında
yaşadığı bilinmektedir. Fakat Hz Peygamber’in
yaşadığı zamanı, tarihi ve sosyal şartları bilmeyen
bir dinleyici mevlidi dinlediği vakit, farklı bir
zaman ve mekânla karsılaşmaktadır. Her şeyin
her nesnenin konuşabildiği olağanüstü bir zaman
diliminde olaylar yaşanmaktadır.
Zamanın ve mekânın bu şekilde algılanması
her olayın gerçek olarak kabul edilmesini sağlamaktadır.
Bu durum diğer özellikleri yanında mitosun
kendi içerisinde kendine has bir mantığa da
sahip olduğunu bize göstermektedir. Mevlitler, dil
bakımından incelendiklerinde ise günlük konuşmaların
dışında farklı şiirsel bir dil kullandıkları
görülecektir. Bu özellik mevlidin etkileyiciliğini
artırmaktadır. Hem Vesiletü’n-Necat (Türkçe),
hem de Mevlidi’n-Nebi (Kürtçe) farklı dillerde
yazılmalarına rağmen, her iki mevlit de iyi bir
okuyucu tarafından seslendirildiği vakit dinleyiciyi
farklı bir dünyaya götürebilmektedir.
Mevlidin okunduğu her seferde bu durum gerçeklesmektedir.
Bu durum mitosun anlatıldığı her
dönemde tekrar tekrar yaşanması halini hatırlatmaktadır.
Mevlitlerde benzetmelerin, bazı söz sanatlarının
gerçek olarak algılandığı da görülmektedir.
Mevlit edebi bir üründür. Mevlitler bilgi vermek
yerine etkilemek amacıyla yazıldığından söz sanatları,
mecazlarla, teşbihlerle süslenmiştir. Mevlitlerin
bu yönü göz önünde bulundurulmadığından
bazı söz sanatlarının hakikat olarak algılandığı
görülmektedir. Bu hakikat olarak algılama da yeni
mitler yeni efsaneler doğurmaktadır.
